Advertisement

  • Twitter
  • Facebook
  • Google+
  • Pinterest
  • Linkedin

Iki iletken levha arasina di-elektrik adi verilen bir yalitkan madde konulmasiyla elde edilen ve elektrik enerjisini depo edebilen devre elemanina kondansatör denir. C harfi ile gösterilir ve birimi Farad (F)’dir.
Devreye enerji verildiginde kondansatör Q elektrik yükü ile kaynak gerilimine esit UC gerilimine sahip olur. Kondansatörün Q yükü ile yüklenebilme özelligine kondansatörün kapasitesi veya sigasi denir.

1. SABIT KONDANSATÖRLER
Kapasiteleri degismeyen kondansatörlere sabit kondansatör denir. Bu tip kondansatörlerin kapasiteleri devrenin çalismasi esnasinda degistirilemezler.
Elektrolitik kondansatörler :
Pozitif ve negatif kutuplara sahip olan ve alüminyum levhalar arasinda di-elektrik madde olarak asit borik eriyigi kullanilan kondansatörlere elektrolitik kondansatör denir. Bu tür kondansatörlere kutuplu kondansatörler de denir. Genellikle filtre, gerilim çoklayicilar, kuplaj – dekuplaj ve zamanlama devrelerinde kullanilirlar. Yüksek frekans karakteristikleri kötü oldugundan yüksek frekansli devrelerde tercih edilmezler.
Elektrolitik kondansatörlerin hacmine göre kapasitelerinin büyük ve maliyetinin ucuz olmasi bir avantajdir. Ancak kaçak akimlari büyüktür ve ters baglanti halinde bozulmalari birer dezavantajdir.
Elektrolitik bir kondansatörün negatif ucu kondansatörün dis yüzeyini olusturan alüminyum plakaya baglidir. Ayrica üzerlerinde kapasite degeri ve maksimum sarj gerilimi yazilidir. Örnegin; 1mF/50V gibi.

Alüminyum elektrolitik kondansatör: Alüminyum oksitli anot folyo ile alüminyum katot folyodan olusan serit seklindeki iki plakanin arasina elektrolitik emdirilmis kagit ile sarilarak elde edilen kutuplu kondansatörlerdir. Alüminyum oksitli plakaya bagli elektrot pozitif (+), alüminyum plakaya bagli elektrot ise negatif (-) kutup olarak isimlendirilir.

Tantalyum elektrolitik kondansatör: Tantalyum oksitli folyo serit ile tantalyum folyo seritten olusur. Tantalyum oksitli plakaya pozitif (+), tantalyum plakaya ise negatif (-) kutup baglanmistir.

Mercimek kondansatörler :
Bu tür kondansatörlere kutupsuz kondansatörler de denir. Genellikle yüksek frekansli devrelerde kullanilir ve küçük kapasiteli olarak imal edilirler. Yapim malzemelerine göre mercimek kondansatörleri dört grupta toplamak mümkündür.

Seramik kondansatörler: Di-elektrik maddesi olarak titanyum veya baryum kullanilarak imal edilirler. Genellikle yüksek frekansli devrelerde by-pass kondansatörü olarak kullanilirlar.

Plastik film kondansatörler: Yüksek freakansli devrelerde pek tercih edilmezler. Hassas kapasiteli olarak imal edilirler. Genellikle zamanlama, filtre veya birkaç yüz KHz’lik frekansli devrelerde kullanilabilirler. Di-elektrik maddesi olarak poliyester, polistren ve polipropilen kullanilir. Plastik film kondansatörler di-elektrik maddelerine göre üçe ayrilir.

Mika kondansatörler: Di-elektrik maddesi mikadir. Yalitkanlik sabiti çok yüksek ve çok az kayipli elemanlardir. Frekans karakteristikleri oldukça iyidir ve bu özelliklerinden dolayi rezonans ve yüksek frekans devrelerinde kullanilirlar.

Kagitli kondansatörler: Kalay veya alüminyumdan olusan çok ince iki yaprak levha arasina parafin emdirilmis kagit yapistirilmasi suretiyle elde edilirler. Kapasitesi kullanilan kagit ve kalay adedinin artirilmasi ile dogru orantili olarak artar. Bunlarin disinda di-elektrik maddesi olarak hava, yag ve mumlu kondansatörlerde mevcuttur.

2. AYARLI KONDANSATÖRLER
Bu tip kondansatörlerin kapasiteleri belirli degerler arasinda degistirilebilir. Kapasiteleri pF seviyesinde degisir. Ayarli kondansatörler trimmer ve varyabl olmak üzere iki çesittir.

Trimmer kondansatörler :
Devre kapasitesinin özel durumlarda degistirilmesi gereken ve sonra sabit birakilan yerlerde kullanilir. Bir tornavida ile üzerindeki vida sistemi sayesinde kapasitesi degistirilebilen kondansatördür. Di-elektrik maddesi olarak seramik veya polyester film kullanilir. Degisik renklerde imal edilirler ve her renk belirli sinirlar arasindaki kapasite degerini simgeler.

Varyabl kondansatörler :
Sabit ve hareketli plakalardan olusan di-elektrik maddesi hava veya polyester film olan kapasite degeri ayarlanabilen kondansatör çesididir. Genellikle radyo alici-vericilerinde ve büyük güçlü yüksek frekans devrelerinde kullanilirlar.

Leave a Reply

Your email address will not be published.
Required fields are marked *